MEVZUAT > Geçmişe Yönelik Re’sen Mükellefiyet Tesis Edilen Mükelleflere Geçmişe Yönelik Ceza Kesilebilir Mi?

ARA
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      1. GİRİŞ
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Bilgi işlem ve iletişim teknolojilerinin son yıllarda hızla gelişmesi ve pek çok işlemin internet ortamında yapılabilmesi, ülkemizde de vergi idaresini harekete geçirmiş ve mükelleflerin vergilendirmeye ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmede bilgi işlem teknolojilerinden yararlanmak üzere vergi idaresi tarafından bazı düzenleme ve uygulamalar yapılması yoluna gidilmiştir. Bu bağlamda günümüzde gittikçe yaygınlaşan ve toplumsal yaşamın her alanında kendini hissettiren “e‐devlet” uygulamalarının başarılı bir şekilde kullanıldığı alanlardan biri de vergilemedir. Gelir idaresinde yürütülen e -beyanname, e -fatura, e -defter ve buna bağlı uygulamalar, mükelleflere vergileme ile ilgili hızlı, kolay, ucuz ve güvenli hizmet sunulmasını sağlamaktadır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      E-Beyanname sistemi, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından, beyannamelerin internet üzerinden verilmesini sağlayan elektronik hizmettir. 340 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’ne(*) (1) 30/09/2004 tarih ve 25599 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. göre elektronik beyanname uygulamasının amacı, mükelleflerin vergilendirmeye ilişkin ödevlerini yerine getirmede, gelinen bilgi işlem teknolojilerinden yararlanmak, vergi beyannameleri ile bildirim ve eklerinin kolay, hızlı, ekonomik ve güvenilir bir şekilde idareye intikalini sağlamak, vergi beyannamelerinin doldurulmasındaki hataları en aza indirerek mükellef mağduriyetini önlemek, vergi dairesinin beyanname kabul, tarh, tahakkuk ve tahsilat işlemlerini azaltarak iş ve işlemlerini kolaylaştırmak ve diğer alanlarda mükellefe daha iyi hizmet vermesini sağlamaktır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      2. E -BEYANNAMEYLE İLGİLİ OLARAK MALİYE BAKANLIĞINA TANINAN YETKİ
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Maliye Bakanlığı beyannamelerin elektronik ortamda gönderilmesi zorunluluğunu getirmeye ve bu zorunluluğu mükellef grupları, faaliyet konuları ile beyanname çeşitleri itibariyle ayrı ayrı uygulatmaya yetkili bulunmaktadır. Zira 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun(*) (2) 10/01/1961 tarihli ve 10703 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. 5228 sayılı Kanun’un (*) (3) 31/07/2004 tarih ve 25539 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. 8’nci maddesiyle değişik mükerrer 257’nci maddesinin birinci fıkrasının (4) numaralı bendi, "4. Bu Kanunun 149’uncu maddesine göre devamlı bilgi vermek zorunda olanlardan istenilen bilgiler ile vergi beyannameleri ve bildirimlerin, şifre, elektronik imza veya diğer güvenlik araçları konulmak suretiyle İnternet de dahil olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında verilmesi, beyanname ve bildirimlerin yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususlarında izin vermeye veya zorunluluk getirmeye, beyanname, bildirim ve bilgilerin aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit etmeye, bu zorunluluğu beyanname, bildirim veya bilgi çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya," şeklinde değiştirilmiş; anılan Kanun’la aynı maddenin sonuna eklenen fıkrada da, "Birinci fıkranın (4) numaralı bendi uyarınca Maliye Bakanlığı’nın beyanname ve bildirimlerin yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususunda izin vermesi veya zorunluluk getirmesi halinde, (mükellef veya vergi sorumlusu ile gönderme işini yapacak kişiler arasında özel sözleşme düzenlenmek kaydıyla) elektronik ortamda gönderilen beyanname ve bildirimler, mükellef veya vergi sorumlusu tarafından verilmiş addolunur." hükmüne yer verilmiştir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Mezkur maddede yer alan bu düzenleme ile Maliye Bakanlığı, vergi beyannameleri ve bildirimlerinin internet ve diğer elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında doğrudan mükellefler tarafından gönderilmesine izin verebileceği veya zorunluluk getirebileceği gibi, bunların yetki verilmiş gerçek ve tüzel kişiler aracılığıyla gönderilmesine izin vermeye veya zorunluluk getirmeye de yetkili kılınmıştır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Diğer taraftan, Vergi Usul Kanunu’nun 5228 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesiyle değiştirilen 28’inci maddesinin ikinci fıkrasında, beyannamenin elektronik ortamda gönderilmesi halinde, tahakkuk fişinin elektronik ortamda düzenleneceği ve mükellef veya elektronik ortamda beyanname gönderme yetkisi verilmiş gerçek veya tüzel kişiye elektronik ortamda iletileceği; bu iletinin, tahakkuk fişinin mükellefe tebliği yerine geçeceği hükme bağlanmıştır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Vergi Usul Kanunu’nun 28 ve mükerrer 257’nci maddelerinde yer alan söz konusu hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden de anlaşılacağı üzere, beyannameler gerek elektronik ortamda mükellef tarafından doğrudan, gerekse yetki verilmiş aracılar kanalıyla gönderilsin, her iki halde de mükellef tarafından verilmiş addolunacak ve mükellefin kendi beyanı olarak değerlendirilecektir. Buna göre; elektronik ortamda gönderilen beyanname ile kağıt ortamında gönderilen beyanname arasında hukuki sonuçları itibariyle hiçbir fark bulunmamaktadır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      3.GEÇMİŞE YÖNELİK OLARAK RE’SEN MÜKELLEFİYET TESİSİ
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Gelişmiş ülkelerde dahi belli bir oran ve belli bir büyüklükte kayıt dışı ekonominin varlığı söz konusudur. Ancak Türkiye’de kayıtdışı ekonominin boyutu normalin üstünde bir büyüklüğe sahiptir. Kayıtdışı ekonominin ortaya çıkmasında mali, psikolojik, sosyal, siyasal, hukuki, ekonomik vb. birçok neden bulunmaktadır. Kayıtdışı ekonomiyi ortaya çıkaran başlıca mali nedenlerden birisi de ağır vergi yüküdür. Zira vergi yükünün fazla olması mükellefleri, kayıtlı ekonomiden kayıt dışı ekonomiye yönelten bir neden olarak karşımıza çıkmaktadır. Özellikle gerçek kişiler, kendilerini devlete karşı vergi borcu altına sokacak faaliyet ve işlemlerini vergi idaresinden gizleme yolunu seçerek hem ticari hayatta haksız kazanç elde etmekte hem de bu yolla vergi kayıp kaçağına neden olarak hazineyi zarara uğratmaktadırlar.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Vergi yükünün fazla olması gibi nedenlerle kayıtlı ekonomiden kayıt dışı ekonomiye yönelen mükellefler vergi idaresi tarafından vergi incelemesi, aramalı inceleme, yoklama, yaygın ve yoğun denetim, şikayet, ihbar vb. denetim yöntemleriyle veya vergi idaresinin kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numaraları üzerinden elektronik ortamda yaptığı taramalara dayalı olarak elde ettiği verilerden yola çıkılarak tespit edilmekte ve bunlar adına geçmişe/geriye dönük olarak mükellefiyet tesis edilmektedir. Resen mükellefiyet tesisi ya da diğer bir adıyla geçmişe yönelik mükellefiyet tesisi kayıt dışı ekonominin yoğun olduğu sektörlerde veya işlemlerde(*) (4) Emlak alımı satımı, oto alım satımı, nakliyecilik işi gibi faaliyetler. daha fazla karşımıza çıkmaktadır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Bu şekilde mükellefiyet tesis ettirmemiş olan mükelleflerin vergi idaresi tarafından tespit edilip geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilmesi durumunda bunlara mükellefiyet tesisinden önceki dönemler için elektronik ortamda verilmesi gereken beyanname ve Form Ba- Form Bs bildirimlerini vermedikleri için Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355’inci maddesi uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilmekteydi. Ayrıca bu mükelleflere geçmişe yönelik olarak vergi tarh edilmekte, süresinde tahakkuk etmeyen vergiler için vergi ziyaı cezası kesilmekte ve işe başlamanın süresinde bildirilmemesi nedeniyle usulsüzlük cezası kesilmekteydi. Özellikle, geçmiş yıllarda sık sık araç alım satımı yapan kimselere veya geçmiş yıllarda birden çok emlak alım satımı yapan kimselere e-beyannamenin zamanında verilmediği gerekçesiyle pek çok ceza kesilmekteydi.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      4. NİÇİN BÖYLE BİR TEBLİĞ DÜZENLEMESİNE İHTİYAÇ DUYULDU
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Yukarıda belirtildiği üzere vergi idaresi tarafından geçmişe yönelik olarak yapılan mükellefiyet tesislerinde elektronik ortamda verilmeyen KDV, Muhtasar ve Gelir Vergisi beyannameleri için adlarına mükellefiyet tesis edilenlere, her bir dönem bazında ayrı ayrı ceza kesilmekteydi. Geriye dönük olarak kesilen cezalar içerisinde hem vergi ziyaı hem de özel usulsüzlük cezalarının birleşmesi halinde adına geçmişe dönük mükellefiyet tesis edilen kişiler için ağır bir yaptırım(*) (5) Geçmişe yönelik re’sen mükellefiyet tesisi başta vergilemede belirlilik, vergilemede kesinlik, vergilemede açıklık ilkeleri gibi vergilendirme ilkelere aykırılık teşkil etmekteydi. Bu durum mükelleflerin vergiye gönüllü uyumlarını da olumsuz yönde etkilemekteydi. Geçmişe yönelik re’sen mükellefiyet tesisi yapıldığında; geçmişe yönelik mükellefiyet kaydı açılan mükellefler, örneğin 2017 yılında açılan vergi kaydına istinaden 2012 yılından itibaren başlamak üzere mükellef olarak kayıtları tesis edilmekte; geçmişe yönelik vergi kaydı açılan mükelleflere geçmişe dönük cezalar kesilmekte ve bu durum aradan 4-5 yıl geçtikten sonra kendisine tebliğ edilerek, bu mükelleflerin geçmişe yönelik olarak aşırı miktarda özel usulsüzlük cezaları ile cezalandırılmalarına neden olmaktaydı. Bu durum da vergileme adalet ve adil yargılama ilkesine aykırılık oluşturmaktaydı. Yine vergi dairelerinin bu tür durumlarda ceza kesmesi Hazineye gelir sağlamadığı gibi, mükelleflerle vergi idaresi arasındaki ihtilafları arttırmakta, kırtasiyeciliği ve verimsiz işlemlerin yoğunluğunu arttırmakta, dosya masrafı ve Avukatlık ücreti nedeniyle çeşitli yükler getirmekteydi. söz konusu olmakta ve bu durum mükellefler tarafından yargıya intikal ettirilmekteydi.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Geçmişe dönük mükellefiyet tesis edilen kişiler tarafından açılan bu davalar hep mükellefler lehine sonuçlanmaktaydı. Çünkü bu cezaların hukuki anlamda yasal bir dayanağı bulunmamaktaydı. Kesilen bu cezalara karşı açılan davalarda, yargı mercilerince, geriye yönelik mükellefiyet kaydı tesis edildikten sonra mükellefiyete bağlı sorumlulukların ancak ileriye yönelik olarak yerine getirilmesinin beklenebileceği, işe başlama tarihi ile mükellefiyetin tesis edildiği tarih arasındaki dönemlerde elektronik ortamda beyanname verilmesinin hukuken ve fiilen mümkün olmadığı, elektronik ortamda beyanname vermesi gerektiğinden haberdar olmayan davacı adına beyanname vermediğinden hareketle ceza kesilemeyeceği gibi gerekçelerle bu cezaların kaldırılması yönünde verilen kararlar müstakar hale gelmiştir.(6)
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      __________________________________
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      (*)
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      (6) Örneğin İstanbul 11’inci Vergi Mahkemesi, 27.06.2014 tarihli 2013/3379 Esas No.lu ve 2014/1573 Sayılı Kararında; “… 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Yetki" başlıklı mükerrer 257'nci maddesinin 4 üncü fıkrasında," ... vergi beyannameleri ve bildirimlerin, şifre, elektronik imza veya diğer güvenlik araçları kullanmak suretiyle internet de dahil olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında verilmesi, beyanname ve bildirimlerin yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususlarında izin vermeye veya zorunluluk getirmeye, beyanname, bildirim ve bilgilerin aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit etmeye, bu zorunluluğu beyanname, bildirim veya bilgi çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya Maliye Bakanlığı'nın yetkili olduğu" hükmüne yer verilmiş, aynı Kanunun mükerrer 355 inci maddesinde, bu Kanunun 86, 148, 149, 150, 256 ve 257’nci maddelerinde yer alan zorunluluklar ile mükerrer 257’nci madde uyarınca getirilen zorunluluklara uymayanlar hakkında özel usulsüzlük cezası kesileceği, bu hükmün uygulanması için, bilgi ve ibraz ödevinin yerine getirilmesiyle ilgili olarak yapılacak tebliğlerde bilginin verilmesi için tayin olunan sürede cevap verilmemesi, eksik veya yanıltıcı bilgi verilmesi durumunda haklarında Kanunun ceza hükümlerinin uygulanması cihetine gidileceğinin ilgililere yazılı olarak bildirilmesinin şart olduğu, ancak, bu ödevlerin yerine getirilmesine ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca yapılan düzenleyici idari işlemlerle duyurulması halinde, ilgililere ayrıca yazılı olarak bildirilme şartı aranmayacağı düzenlenmiştir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Dosyanın incelenmesinden, … Ortaklığı hakkında düzenlenen 26/09/2012 tarih ve … sayılı vergi tekniği raporuyla, 2010, 2011 ve 2012 yıllarında sahte belge komisyonculuğu yaptığı tespit edilen …in sahte belge organizasyonunun üyeleri olduğu, bu nedenle …
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Ortaklığı adına geçmişe yönelik mükellefiyet tesis ettirildiği, ortaklığın 2012/01 ilâ 12 dönemlerine ilişkin gelir (stopaj) vergisi ve Katma Değer Vergisine ilişkin beyannameleri süresinde ve elektronik ortamda vermemesi nedeniyle özel usulsüzlük cezalarının kesildiği anlaşılmaktadır. İdari cezalar için de geçerli olan, cezayı gerektiren fiilin tüm unsurları tamam olmadan failin cezalandırılamayacağı yolundaki genel ceza hukuku ilkesi uyarınca 213 Sayılı Yasanın mükerrer 355'inci maddesinde yaptırıma bağlanan hususların kanuni süresi içerisinde elektronik ortamda verilmemesi fiilinin tamamlanması; failin, fiilin ilgili bulunduğu dönemde tüccar sıfatını taşımasının yanı sıra bundan ayrı olarak bu dönemde adına tesis edilmiş bir mükellefiyet kaydının bulunmasına da bağlı olmakla ve olayda, faaliyetini mali idarenin bilgisi dışında bıraktığı dönemden sonra saptanarak adına mükellefiyet tesis edilen yükümlünün beyanname vermesi gerektiği belirtilen dönemlerde mükellefiyet kaydı bulunmaması ya da re'sen tesis edilen mükellefiyet kaydından haberdar olmaması nedeniyle cezayı istilzam eden fiilin tüm unsurlarıyla oluştuğundan bahsedilemeyeceği, başka bir ifadeyle ilgili dönemlerde anılan ticari faaliyetinden dolayı mükellefiyet kaydı bulunmayan ya da re'sen tesis edilen mükellefiyet kaydından haberdar olmayan davacının o tarihlerde ilgili dönem beyannamelerini yasal süresinde verme fiilini gerçekleştirmesinin olanaklı bulunmadığı sonucuna varılmış olup, geçmişe dönük olarak tesis edilen ve davacının sonradan haberdar olduğu re'sen mükellefiyete istinaden ilgili dönem beyannamelerinin kanuni süresi içerisinde ve elektronik ortamda verilmediği gerekçesiyle 213 Sayılı Yasanın mükerrer 355'inci maddesi uyarınca kesilen davaya konu özel usulsüzlük cezalarında yasal isabet bulunmamaktadır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Açıklanan nedenlerle davanın kabulüne; davaya konu özel usulsüzlük cezalarının kaldırılmasına…” oybirliği ile karar vermiştir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Müstakar haline gelen bu ve benzeri yargı kararları ile, geçmiş dönemlerde ticari faaliyetinden dolayı mükellefiyet kaydı bulunmayan ya da re'sen tesis edilen mükellefiyet kaydından haberdar olmayan davacının o tarihlerde ilgili dönem beyannamelerini yasal süresinde verme fiilini gerçekleştirmesinin olanaklı bulunmadığı belirtilmekte, geçmişe dönük olarak tesis edilen ve davacının sonradan haberdar olduğu re'sen mükellefiyete istinaden ilgili dönem beyannamelerinin kanuni süresi içerisinde ve elektronik ortamda verilmediği gerekçesiyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355'inci maddesi uyarınca kesilen davaya konu özel usulsüzlük cezaları kaldırılmaktaydı. (Yine Danıştay 4'üncü Dairesi’nin 07.02.2013 tarih ve 2012/6286 esas ve 2013/462 karar no’lu kararı; İzmir 2. Vergi Mahkemesinin 08/03/2013 gün ve E:2012/1022, K:2013/ 230 sayılı kararı; İzmir Bölge İdare Mahkemesi’nin 01/07/2013 tarih, Esas No: 2013/3774, Karar No:2013/3528 sayılı Kararı; Danıştay 3. Dairesinin 30.12.2008 gün ve E:2007/3320-K:2008/4469 sayılı kararı; Danıştay 3. Dairesinin, 29.3.2011 gün ve E:2010/101-K:2011/903 sayılı kararı; Danıştay 3. Dairesinin 5.4.2011 gün ve E:2010/903-K:2011/1006 sayılı kararı ve benzeri birçok yargı kararı bu yöndedir.)
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Müstakar hale gelen bu yargı kararları nedeniyle, geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilenlere elektronik beyanname ve bildirimleri vermemeleri nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezaları ile ilgili olarak Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 449 Sıra No’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği yayımlanmıştır. Kısaca anılan Tebliğ bu konuda açılmış ve bundan sonra açılması muhtemel pek çok vergi davasına konu olan veya olabilecek olan bir soruna çözüm getirme amacıyla yayımlanmıştır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      5. KONUYLA İLGİLİ OLARAK 449 SIRA NO’LU TEBLİĞ İLE YAPILAN AÇIKLAMALAR
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      5.1.Geçmişe Yönelik Mükellefiyet Tesisiyle İlgili Olarak Kesilen Özel Usulsüzlük ve Usulsüzlük Cezalarına İlişkin Açıklamalar
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257’nci maddesinin Bakanlığı'mıza verdiği yetkiye dayanılarak vergi beyannamelerinin ve belirli bir haddi aşan mal ve hizmet alımlarının Form Ba (Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu), mal ve hizmet satışlarının ise Form Bs (Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu) ile elektronik ortamda gönderilmesine ilişkin yükümlülükler getirilmiş ve bu yükümlülüklere ilişkin usul ve esaslar konuyla ilgili yayımlanan genel tebliğlerle duyurulmuştur. Söz konusu yükümlülüklere uyulmaması durumunda anılan Kanun’un mükerrer 355’inci maddesine göre özel usulsüzlük cezası kesilmektedir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Vergi mükellefiyeti, mükelleflerin başvurusu üzerine tesis edilebildiği gibi vergi inceleme raporları, vergi dairesi tespitleri veya sair tespitler dikkate alınarak idare tarafından da tesis edilebilmektedir. Mükellefiyet tesisini gerektiren yükümlülük meydana gelmesine rağmen mükellefiyetin süresinde tesis edilmediği hallerde durumun tespitini müteakip geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilmekte ve mükelleflere, elektronik ortamda yerine getirilmesi gereken söz konusu yükümlülüklerini süresinde yerine getirmemeleri nedeniyle özel usulsüzlük cezaları tatbik edilmektedir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Kesilen bu cezalara karşı açılan davalarda, yargı mercilerince, geriye yönelik mükellefiyet kaydı tesis edildikten sonra mükellefiyete bağlı sorumlulukların ancak ileriye yönelik olarak yerine getirilmesinin beklenebileceği, işe başlama tarihi ile mükellefiyetin tesis edildiği tarih arasındaki dönemlerde elektronik ortamda beyanname verilmesinin hukuken ve fiilen mümkün olmadığı, elektronik ortamda beyanname vermesi gerektiğinden haberdar olmayan davacı adına beyanname vermediğinden hareketle ceza kesilemeyeceği gibi gerekçelerle bu cezaların kaldırılması yönünde verilen kararlar müstakar hale gelmiştir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Müstakar hale gelen yargı kararları sonucu kaldırılan söz konusu cezalarla ilgili olarak, idare ile mükellefler arasında ihtilaflara ve idarenin gereksiz yere yargılama gideri ödemesine mahal vermemek için bundan sonra geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilenlere elektronik ortamda beyanname ve bildirimlerin verilmemesi nedeniyle, söz konusu beyanname ve bildirim verilmeyen dönemlere ilişkin olarak Kanun’un mükerrer 355’inci maddesi uyarınca özel usulsüzlük cezası veya 352’nci maddesi uyarınca usulsüzlük cezası kesilmeyecektir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Diğer taraftan, beyanname verilmemesi nedeniyle söz konusu mükellefler hakkında geçmişe yönelik olarak verginin tarh edilmesine, süresinde tahakkuk etmeyen vergiler için vergi ziyaı cezası kesilmesine ve işe başlamanın süresinde bildirilmemesi nedeniyle Vergi Usul Kanunu’nun 352/I-7 maddesi hükmü uyarınca usulsüzlük cezası kesilmesine yönelik işlemlerin yapılmasına devam edileceği izahtan varestedir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      5.2. Beyanname ve Bildirimlerin Verilmesi Gerektiğine İlişkin Mükelleflere Yapılacak Bildirim
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Geçmişe yönelik olarak mükellefiyet tesis edilen mükelleflerden beyannamelerini ve Form Ba ile Form Bs bildirimlerini elektronik ortamda göndermek zorunda olanlara, vergi dairesince; haklarında (vergi türleri de belirtilmek suretiyle) mükellefiyet tesis edildiği, 340 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği(*) (7) 30/9/2004 tarihli ve 25599 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. ve 15 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Sirküleri’nde yer alan esaslar çerçevesinde beyanname ve bildirimlerini elektronik ortamda vermelerini sağlayacak işlemleri yerine getirmeleri için kendilerine 15 günlük süre verildiği hususu bir yazı ile tebliğ edilir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Mükellefe tebliğ edilen bu yazıda;
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      a) Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü bu yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içindeki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin, sürelerinde ve duruma göre elden, posta vasıtasıyla veya elektronik ortamda verilmesi gerektiği,
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      b) Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü, bu yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün geçtikten sonraki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin ise sürelerinde, mutlaka elektronik ortamda verilmesi gerektiği,
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      c) Söz konusu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda haklarında 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun ceza hükümlerinin tatbik edileceği hususlarına da yer verilecektir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      5.3.Konuyla İlgili Uygulanacak Cezalar
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü, vergi dairesince yazılan yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içindeki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin sürelerinde elden, posta vasıtasıyla veya elektronik ortamda verilmemesi durumunda, vergi dairesince Vergi Usul Kanunu’nun 352’nci maddesine göre usulsüzlük cezaları kesilecektir. Ayrıca, beyannamenin süresinde verilmemesi nedeniyle vergi ziyaı cezasını gerektiren durumlarda Kanun’un 336’ncı maddesine göre vergi ziyaı cezası ile usulsüzlük cezası karşılaştırılacak ve ağır olan ceza uygulanacaktır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü, vergi dairesince yazılan yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün geçtikten sonraki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin sürelerinde elektronik ortamda verilmemesi durumunda ise vergi dairesince Kanunun mükerrer 355’inci maddesi uyarınca özel usulsüzlük cezası, ayrıca, beyannamenin süresinde verilmemesi nedeniyle vergi ziyaı cezasını gerektiren durumlarda vergi ziyaı cezası kesilecektir. 6. SONUÇ
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Vergi idaresi kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numaraları üzerinden elektronik ortamda yaptığı taramalara dayalı olarak elde ettiği verilerden yola çıkarak, Gelir Vergisi Kanunu’nun 37’nci maddesinde tanımı yapılmış olan ticari kazanç(*) (8) 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nda gelir elde etmek amacıyla sürekli olarak yapılan faaliyet ve işlemler, ticari kazanç olarak değerlendirilip vergiye tabi tutulmaktadır. Vergi dairesine mükellefiyet tesis ettirmeksizin devamlılık arz ettiği anlaşılan oto alımsatımı, gayrimenkul alım-satımı vs. gibi işler bakımından vergi daireleri re’sen mükellefiyet tesis ederek tespit ettikleri ticari kazanca dair işlemler bakımından ilgilisi hakkında vergi ve ceza ihbarnameleri düzenlemektedir. Re’sen mükellefiyet tesisinin vergisel boyutunun dışında, Sosyal Güvenlik Kurumu bakımından da sonuçları olmaktadır. Vergiye tabi bir faaliyetini kayıtdışı yürüten kişi emekli ise, sosyal güvenlik destek primi (SGDP) ödemek zorunda kalmakta veya bağ-kur kaydı ile hakkında borç tesis edilmektedir. elde etmek maksadıyla faaliyette bulunup bu faaliyetini vergi idaresinin bilgisi dışında bırakanları tespit ettikten sonra, bunlar hakkında geriye dönük olarak re’sen mükellefiyet tesisi yoluna gitmekteydi. Geçmişe yönelik olarak re’sen mükellefiyet tesis edilen mükelleflere elektronik beyanname ve bildirimlerini (Form Ba, Form Bs) zamanında vermedikleri gerekçesiyle vergi idaresince Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355’inci maddesine istinaden özel usulsüzlük cezaları kesilmekteydi.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Mükellefler tarafından adlarına kesilen bu cezalara karşı vergi mahkemelerinde açılan davalarda, yargı mercilerince geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edildikten sonra mükellefiyete bağlı sorumlulukların ancak ileriye yönelik olarak yerine getirilmesinin beklenebileceği yönünde verilen kararlar müstekar hale gelmiştir. Vergi idaresi de bu yargı kararları doğrultusunda mevcut uygulamasını değiştirmiş ve geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilenlere elektronik ortamda beyanname ve bildirimlerini zamanında yerine getirmediği gerekçesiyle özel usulsüzlük cezası kesilmeyeceğini 449 Sıra No.lu Tebliğ ile açıklamıştır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Buna göre geçmişe yönelik mükellefiyet tesis edilenlere elektronik ortamda göndermek zorunda oldukları beyanname ve bildirimleri için artık kendilerine mükellefiyet tesis edildiğini bildiren bir yazı tebliğ edilecek ve bu yazıda;
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      a) Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü bu yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içindeki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin, sürelerinde ve duruma göre elden, posta vasıtasıyla veya elektronik ortamda verilmesi gerektiği,
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      b) Beyanname ve bildirim verme süresinin son günü, bu yazının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün geçtikten sonraki tarihlere denk gelen beyanname ve bildirimlerin ise sürelerinde, mutlaka elektronik ortamda verilmesi gerektiği,
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      c) Söz konusu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda kendilerine özel usulsüzlük cezası kesileceği hususları bildirilecektir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Diğer yandan aynı Tebliğ’de, beyanname verilmemesi nedeniyle söz konusu mükellefler hakkında geçmişe yönelik olarak verginin tarh edilmesine, süresinde tahakkuk etmeyen vergiler için vergi ziyaı cezası kesilmesine ve işe başlamanın süresinde bildirilmemesi nedeniyle usulsüzlük cezası kesilmesine yönelik işlemlerin yapılmasına devam edileceği belirtilmiştir.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Ancak Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan 449 Sıra No’lu Tebliğ, geçmişe yönelik re’sen mükellefiyet tesisiyle ilgili olarak vergi idaresi ile mükellefler arasında yaşanan sorunlara bir ölçüde çözüm getirmiş ve bu konuda yaşanan problemleri büyük ölçüde ortadan kaldırmıştır. Ancak geçmişe yönelik kesilen ve mükellefler tarafından anılan Tebliğ düzenlemesinden önce ödenen cezalar konusunda bu genel tebliğ herhangi bir kolaylık hükmü getirmemektedir. Vergilemede adalet ve eşitlik ilkelerinin doğal bir sonucu olarak ve mükelleflerin vergiye gönüllü uyumlarına olumlu katkı sağlaması ve toplumda bir vergi kültürü(*) (9) Vergi kültürü, toplumu oluşturan bireylerin hür vicdanlarında vergi verme gereğini duymaları şeklinde tanımlanmaktadır. Bireylerin bu kültür düzeyine ulaşabilmesi için öncelikle aileden başlayan, çeşitli okullarda devam eden görsel yazılı ve diğer iletişim araçlarıyla eğitim almaları gerekmektedir. Vergi kültürünün oluşmasında eğitimin rolü ile birlikte devletin uygulayacağı vergi politikalarının da etkisi çok önemlidir. Bu nedenle, devletin vergi politikalarını oluştururken ve uygularken evrensel vergileme ilkelerini dikkate alması gerekmektedir. Vergi kültürünün oluşmasında vergi idaresi uygulamalarıyla mükellefe yardımcı olmalıdır. Zira bir ülkede vergi kültürünün yerleşmesinde belki de en önemli rolü vergi idaresi üstlenmektedir. Çünkü mükellef ile devlet arasındaki somut vergileme ilişkisi, vergi idaresi aracılığıyla sağlanmaktadır. Vergi kültürünün oluşması için gerekli olan en büyük ve yaygın eğitimi verecek olan kuruluş vergi idaresi olmalıdır. Verginin sadece kanuni bir zorunluluk olduğunun vurgulanması, vergi kültürünü oluşturmaz ve geliştirmez. Bu vergilerin mükellefler tarafından neden gönüllü ödenmesi gerektiği topluma çok iyi anlatılmalı ve vergi idaresi de adil ve etkin bir vergi sistemi oluşturarak, vergi idaresi-mükellef işbirliğini sağlamak adına daha kalıcı ve pratik çözümler üretmek suretiyle ve diğer örnek uygulamalarıyla buna başat rolde katkı sağlamalıdır. oluşması amacına matuf olarak, geçmişe yönelik olarak re’sen tesis edilen mükellefiyetlere ilişkin olarak kesilen ve mükellefler tarafından ödenmiş olan cezaların da mükelleflere geri iade edilmesi uygun olacaktır.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      KAYNAKÇA
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 213 sayılı Vergi Usul Kanunu.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 5228 sayılı Bazı Kanunlarda ve 178 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 340 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 449 Sıra No’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - 15 Sıra No’lu Vergi Usul Kanunu Sirküleri.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - Danıştay 4'üncü Dairesi’nin 07.02.2013 tarih ve 2012/6286 esas ve 2013/462 karar no’lu kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - Danıştay 3. Dairesinin 30.12.2008 gün ve E:2007/3320-K:2008/4469 sayılı kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - Danıştay 3. Dairesinin, 29.3.2011 gün ve E:2010/101-K:2011/903 sayılı kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - Danıştay 3. Dairesinin 5.4.2011 gün ve E:2010/903-K:2011/1006 sayılı kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - İstanbul 11’inci Vergi Mahkemesi 27.06.2014 tarihli 2013/3379 Esas No’lu ve 2014/1573 Sayılı Kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - İzmir 2. Vergi Mahkemesinin 08/03/2013 gün ve E:2012/1022, K:2013/ 230 sayılı kararı.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      - İzmir Bölge İdare Mahkemesi’nin 01/07/2013 tarih, Esas No: 2013/3774, Karar No: 2013/3528 sayılı Kararı.